Jak Europa radzi sobie z rosnącą ilością odpadów?

Odpowiedzialne gospodarowanie odpadami stanowi jedno z najtrudniejszych wyzwań naszych czasów. Z każdym rokiem problem ten uwidacznia się coraz bardziej na całym świecie. Tymczasem składowiska są w stanie przyjąć jedynie ograniczoną ilość odpadów. Coraz częstszym zjawiskiem staje się więc porzucanie śmieci w przypadkowych miejscach, np. w przydrożnych rowach czy lasach. Ogromnym niepokojem napawa też rosnące zaśmiecenie wód – w tym wielkich akwenów morskich i oceanicznych. Naukowcy oceniają, że dryfująca Wielka Pacyficzna Plama Śmieci waży już ponad 120 tys. ton, a jej powierzchnia może nawet kilkukrotnie przekraczać powierzchnię Polski!

Dlatego tak istotny jest prawidłowy recykling, a także odpowiednie unieszkodliwianie pozostałych odpadów. Należy bowiem pamiętać, że znaczną część odpadów, których nie da się poddać recyklingowi, można przekształcić termicznie, czyniąc to niejednokrotnie z odzyskiem energii. I tu z pojawiają się Instalacje Termicznego Przekształcania Odpadów (ITPO).

Obecnie na świecie funkcjonuje ponad 500 ITPO, a wiele z nich właśnie w Europie…

Dla wielu osób może być zaskoczeniem, że część z tych obiektów zlokalizowana jest w bezpośrednim sąsiedztwie największych miast, czy nawet w ich centrach. Okoliczni mieszkańcy doceniają zaś zalety takiego sąsiedztwa, zwracając uwagę na ewidentny zysk energetyczny w postaci energii elektrycznej lub ciepła, wsparcie środowiska naturalnego poprzez obniżenie wielkości oraz liczby składowisk, a czasem nawet… na miły dla oka i niebanalny design poszczególnych obiektów.

Wiedeń

Mieszczący się w okolicach Wiednia zakład Spittelau, sam w sobie mógłby stanowić atrakcję turystyczną, a to za sprawą niezwykłego, wręcz bajkowego, wyglądu! Choć zakład działa już od 1976 roku, obecną formę wizualną zyskał dopiero po pożarze w 1987 roku. Wtedy to jego elewację pomalował Friedensreich Hundertwasser – austriacki artysta i aktywista ochrony środowiska. Dziś zakład Spittelau przekształca 275 tys. ton odpadów rocznie. Z wygenerowanego ze spalania odpadów ciepła korzysta ok. 60 tys. gospodarstw domowych, a także kilkaset zakładów przemysłowych. Prawie jedna czwarta ciepła dostarczanego do Wiednia pochodzi właśnie z termicznego przekształcania odpadów, w tym z zakładu Spittelau.

Kopenhaga

Kolejnym niezwykle ciekawym obiektem jest zakład energetyczny Amager Bakke, działający w pobliżu duńskiej Kopenhagi. Łączy on w sobie spalarnię odpadów… oraz stok narciarski! Na jego terenie działa także: park przyrodniczy, szlak turystyczny, najwyższa na świecie ścianka wspinaczkowa oraz ośrodek edukacji ekologicznej. Znajduje się tam również zielony dach o powierzchni 10000 m2 oraz najwyższy w mieście punkt widokowy. Koncepcja tego obiektu powstała w pracowni architektonicznej Bjarke Ingels Group, a sama realizacja uznana została za Projekt Roku w konkursie Design that Educates Awards 2020. Amager Bakke przetwarza rocznie aż 400 tys. ton odpadów mogących dostarczyć energię do 100 tys. domów. Jest to jeden najnowocześniejszych tego typu zakładów na świecie.

Zurych

Także słynący ze swojej dbałości o środowisko Szwajcarzy posiadają zaawansowaną technologicznie Instalację Termicznego Przekształcania Odpadów – a mieści się ona nie byle gdzie, bo w Zurychu. Na działający tam system składają się łącznie trzy elektrociepłownie. Każdego roku, w tych trzech zakładach przekształcanych jest w sumie aż 330 tys. ton odpadów. W procesie tym odzyskuje się 0,45 MWh energii elektrycznej oraz 1,26 MWh ciepła z każdej tony odpadów.

Koniec części pierwszej.